ಕರ್ನಾಟಕದ ಐಕಾನಿಕ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದ ಹೋರಾಟವು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲ, ಅದು ರಾಷ್ಟ್ರಭಕ್ತಿಯ, ತ್ಯಾಗದ ಮತ್ತು ಅಹಂಕಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ಜನರ ಹೋರಾಟವಾಗಿತ್ತು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಅನೇಕ ಹೋರಾಟಗಾರರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಿ, ಕಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರು. ಅವರ ತ್ಯಾಗ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯ ಇಂದಿಗೂ ಜನರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿವೆ.

ಕಿಟ್ಟೂರು ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ
ಕಿಟ್ಟೂರು ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ್ತಿ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ಆಕೆಯ ಧೈರ್ಯ ಇಂದಿಗೂ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಚಿರಸ್ಮರಣೀಯವಾಗಿದೆ. 1824ರಲ್ಲಿ ಕಿಟ್ಟೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಶೌರ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು. ಆಕೆಯ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಸ್ಪೂರ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು.
ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ
ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ ಕಿಟ್ಟೂರಿನ ಸೇನೆಯ ಮುಖ್ಯನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮನವರ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಯೋಧನಾಗಿದ್ದ ರಾಯಣ್ಣ, ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಜನರನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿ ಗುರಿಲ್ಲಾ ಯುದ್ಧ ನಡೆಸಿದರು. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಶಿರೋಚ್ಛೇದ ಮಾಡಿದರು. ಆದರೆ ಅವರ ತ್ಯಾಗವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿತು.
ಕಂಪನೂರು ಭೀಮರಾಜು ಮತ್ತು ಉಳ್ಳೂರಿನ ಭೀಮರಾಜು
ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನಪರ ಹೋರಾಟಗಾರರು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಿದರು. ಇವರ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಠೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿತು.
ಕೆಂಪೇಗೌಡರು ಮತ್ತು ಅಲೂರು ವೀರಸೋಮೇಶ್ವರರು
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜನಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಕೆಂಪೇಗೌಡರು ಮತ್ತು ಅಲೂರು ವೀರಸೋಮೇಶ್ವರರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದರು. ಜನರಲ್ಲಿನ ಅಂಧನಂಬಿಕೆ, ಅಜ್ಞಾನ ನಿವಾರಣೆ ಮತ್ತು ದೇಶಭಕ್ತಿ ಬೆಳೆಯುವಲ್ಲಿ ಇವರ ಕೊಡುಗೆ ಅಸಾಧಾರಣ.
ಸಿದ್ದಗಂಗಾ ಶಿವಕುಮಾರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು
ಅವರು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ದೇಶಭಕ್ತಿ ಬೋಧಿಸಿದರು. ಅವರ ಆಶ್ರಮವು ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಹೀರೇಕೆರೂರಿನ ಬಸವರಾಜ ಉರ್ಲಿಗಡ್ಡಿ
ಹೀರೇಕೆರೂರಿನ ಬಸವರಾಜ ಉರ್ಲಿಗಡ್ಡಿಯವರು ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದರು. ಅವರು ಯುವಕರನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಅವರ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಯಕತ್ವ ಜನರಿಗೆ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಯಿತು.
ಕುವೆಂಪು ಮತ್ತು ಬೇಂದ್ರೆ
ಕುವೆಂಪು ಮತ್ತು ಬೇಂದ್ರೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕಾವ್ಯದ ಮೂಲಕ ಜನರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದರು. ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಜನರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿ ಹೋರಾಟದ ಉತ್ಸಾಹ ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ಕಾವ್ಯದ ಮೂಲಕವೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟ ನಡೆದದ್ದು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಅಂಶ.
ಸರ್ ಎಂ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯ
ಸರ್ ಎಂ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯ ಅವರು ನೇರವಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ರಾಷ್ಟ್ರನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪರ ಚಿಂತನೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಗೆ ಬಲ ನೀಡಿತು. ಅವರ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳು ಭಾರತ ನಿರ್ಮಾಣದ ಬುನಾದಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದವು.
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಭಾವ
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಅಹಿಂಸಾ ತತ್ವವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೋರಾಟಗಾರರ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಅನೇಕ ನಾಯಕರು ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಈ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಯುವಕರು ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಿದರು.
ಉಳ್ಳೂರಿನ ಸಿದ್ದಪ್ಪ ಶೆಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಾರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ
ಇವರು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ಸಾಹಸಿಗಳು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ದೌರ್ಜನ್ಯ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆ ನೀತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಜನರನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿ ಬಂಡಾಯ ನಡೆಸಿದರು. ಅವರ ತ್ಯಾಗ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿತು.
ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ
ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ಹೋರಾಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಎನ್. ಆರ್. ರಾಜು, ಕೆ. ಎಂ. ನಾಯಕ್, ಎಚ್. ಎಲ್. ನಿಂಗಪ್ಪ ಮುಂತಾದವರು ಪ್ರಮುಖರು. ಮೈಸೂರು ಚಳವಳಿಯು ರಾಜ್ಯದ ಜನರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾಭಿಲಾಷೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿತು. ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ರಾಜರು ಸಹ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ತಮ್ಮ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಹೋರಾಟಗಾರರು ರಾಷ್ಟ್ರವಾದ ಚಳವಳಿಗೆ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಚಳವಳಿಗಳು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಬಲವಾದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದವು.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಮಹಿಳೆಯರು
ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಹಿಳೆಯರು ಸಹ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ, ಒಣಕೆ ಓಬವ್ವ, ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯಂತಹ ಮಹಿಳೆಯರ ಧೈರ್ಯ, ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗವು ಜನರಲ್ಲಿ ಪ್ರೇರಣೆ ಮೂಡಿಸಿತು. ಮಹಿಳೆಯರು ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಪುರುಷರ ಸಮಾನವಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೊಡುಗೆ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಕೇವಲ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಅವರ ಹೋರಾಟವು ಇಡೀ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಗೆ ಬಲ ನೀಡಿತು. ತ್ಯಾಗ, ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿರುವ ಈ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಗಳಾದರು.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರ ತ್ಯಾಗ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಮರೆಯಲಾಗದು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥವನ್ನು ಬದಿಗಿಟ್ಟು ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರು. ಅವರ ಶೌರ್ಯ, ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ದೇಶಪ್ರೇಮ ಇಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ದೇಶದ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಬುನಾದಿಯಾಗಿದೆ. ಅವರ ತ್ಯಾಗದ ಕಥೆಗಳು ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಿಜವಾದ ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತವೆ.


